06/07/2019 08:42

Ngày Tết Đoan Ngọ: Nguồn gốc, ý nghĩa và những điều kiêng kị cần tránh

Hạnh Nguyên - Theo thethaovanhoa.vn

Tết Đoan Ngọ là một trong những ngày lễ Tết truyền thống ở Việt Nam. Tết Đoan Ngọ được tổ chức vào ngày mùng 5/5 âm lịch. Vậy bạn có biết nguồn gốc, ý nghĩa và những điều kiêng kị trong ngày này không?

Hằng năm cứ đến mồng 5 tháng 5 (âm lịch) chúng ta lại tổ chức mừng Tết Đoan Ngọ. Tết Đoan Ngọ còn gọi là Tết Đoan dương. Đoan Ngọ là bắt đầu giữa trưa (Đoan: mở đầu, Ngọ: giữa trưa) còn dương là mặt trời, là khí dương, Đoan dương có nghĩa là bắt đầu lúc khí dương đang thịnh.

Đây là một trong những ngày lễ truyền thống có nội hàm văn hóa phong phú. Không chỉ riêng ở Việt Nam hay Trung Quốc mà ở Triều Tiên, Hàn Quốc cũng có Tết Đoan Ngọ. Vì vậy, Tết Đoan Ngọ thực chất là một phong tục lễ tết Á Đông gắn liền với quan niệm về sự tuần hoàn của thời tiết trong năm.

Truyền thuyết Tết Đoan Ngọ tại Việt Nam

Bestie-tet-doan-ngo
Tết Đoan Ngọ của người Việt hoàn toàn không bắt nguồn từ văn hóa Trung Quốc.

Vào một ngày sau vụ mùa, nông dân ăn mừng vì trúng mùa nhưng sâu bọ năm ấy lại kéo dày ăn mất cây trái, thực phẩm đã thu hoạch. Nhân dân đau đầu không biết làm cách nào để có thể giải được nạn sâu bọ này, bỗng nhiên có một ông lão từ xa đi tới tự xưng là Đôi Truân.

Ông chỉ cho dân chúng mỗi nhà lập một đàn cúng gồm đơn giản có bánh tro, trái cây, sau đó ra trước nhà mình vận động thể dục. Nhân dân làm theo chỉ một lúc sau, sâu bọ đàn lũ té ngã rã rượi. Lão ông còn bảo thêm: Sâu bọ hằng năm vào ngày này rất hung hăng, mỗi năm vào đúng ngày này cứ làm theo những gì ta đã dặn thì sẽ trị được chúng.

Dân chúng biết ơn định cảm tạ thì ông lão đã đi đâu mất. Để tưởng nhớ việc này, dân chúng đặt cho ngày này là ngày "Tết diệt sâu bọ", có người gọi nó là "Tết Đoan ngọ" vì giờ cúng thường vào giữa giờ Ngọ. Bởi vậy, không thể quan niệm Tết Đoan Ngọ của người Việt bắt nguồn từ Trung Quốc như một số người vẫn lầm tưởng.

Dần dần, ở Việt Nam, Tết Đoan ngọ được "Việt hóa" thành ngày Tết diệt sâu bọ và thờ cúng tổ tiên. Hiện ở một số làng quê Việt Nam vẫn còn giữ nếp xưa, rất coi trọng ngày Tết này. Sau Tết Nguyên Đán, có lẽ "Tết giết sâu bọ" là cái Tết sum họp đầm ấm nhất và có nhiều tục lệ gắn kết với đời sống của người dân... Vì vậy con cháu dù làm ăn xa xôi mấy cũng cố thu xếp để về.

Tết Đoan Ngọ: Nguồn gốc, ý nghĩa và những điều kiêng kị

Vào ngày này, cả làng nhộn nhịp hẳn lên, nhà nào cũng dậy từ sớm chuẩn bị phẩm vật cúng tổ tiên và hoa quả là thứ đồ cúng không thể thiếu. Người ta quan niệm rằng, đây là thời điểm quả trên cây, lá trên cành bắt đầu đơm hoa kết trái và cúng tổ tiên để mong một mùa bội thu.

Sau lễ cúng là các tục lệ giết sâu bọ. Cả nhà quây quần ăn những thứ quả chua, rượu nếp, bánh tro... để diệt trừ" sâu bọ", xua đuổi hết bệnh tật...

Những điều kiêng kị trong ngày Tết Đoan Ngọ 

Tết Đoan Ngọ: Nguồn gốc, ý nghĩa và những điều kiêng kị

- Tuyệt đối không để rơi hay mất tiền

Trong ngày này, dù xa hay gần bạn cũng nên giữ tiền bạc cẩn thận. Nhiều người cho rằng, nếu rơi tiền vào ngày này chẳng khác gì bạn để rơi mất tài lộc, tài vận sẽ đi xuống.

- Nên sắp xếp giày dép gọn gàng

Quan niệm dân gian cho rằng, trong tiếng Hán giày dép đồng âm với từ “tà”, nghĩa là tà khí. Để giày dép không đúng, để lung tung dễ mang đến những điều không may. Cách xếp đúng là để mũi giày dép hướng ra phía ngoài, vì nếu quay vào trong thì giống như việc đưa điều không may vào nhà.

Tuy nhiên theo GS Ngô Đức Thịnh, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Bảo tồn văn hóa tín ngưỡng Việt Nam cho rằng, nếu kiêng được, tâm lý sẽ vui vẻ hơn theo quan niệm “có thờ có thiêng, có kiêng có lành”.

Chủ nhân "hóa vàng nguyên con xe" ngày Tết Đoan Ngọ do 1 phút bất cẩn

Tết Đoan Ngọ vào ngày mùng 5 tháng 5 Âm lịch là một ngày Tết truyền thống tại Việt Nam. Đây là ngày để gia đình đoàn viên, hạnh phúc sau nửa năm làm việc. Hôm nay hãy dành thời gian để trở về nhà và ăn một bữa cơm đầm ấm với gia đình, bạn nhé.

Ảnh Tổng hợp

Video có thể bạn quan tâm
Đốn tim với khoảnh khắc em bé chào đời trong bọc ối, chớp mắt mỉm cười
Scroll to top