03/29/2019 10:15

Biến mình thành chiếc trực thăng bay 'vè vè' quanh con, tưởng yêu thương mà thực ra là hại

Hạnh Nguyên - Theo thethaovanhoa.vn

Bố mẹ trực thăng tuy nghe qua còn khá xa lạ đối với Việt Nam nhưng ở các nước phương Tây, thuật ngữ này được biết đến rộng rãi. Vậy cách giáo dục này có ảnh hưởng như thế nào đến sự phát triển của con cái?

“Cha mẹ thực thăng” (Helicopter parents) là từ mà nhiều trẻ vị thành niên ở Mỹ dùng để mô tả việc cha mẹ kiểm soát con cái giống như cách mà các trực thăng bay vè vè trên đầu.Thực ra ở Việt Nam, thì cũng không thiếu những bậc cha mẹ như thế.

Trên Báo Tin tức có chia sẻ câu chuyện, Chị Mai (Hà Nội) có hai con, nhưng những người ở cùng tầng chả ai muốn tiếp xúc với chị vì “bảo vệ con thái quá”. Tầng chị Mai ở hầu như nhà nào cũng có từ 1- 2 trẻ con đang độ tuổi mầm non, tiểu học. Vì vậy, mỗi lần lũ trẻ chơi ở hành lang là như “cái chợ vỡ”. Chị Nguyễn Thị Minh (hàng xóm nhà chị Mai) vẫn chưa thôi ấm ức vì chuyện bà giúp việc về kể: “Hôm nay bọn trẻ chơi, Su (con chị Mai) và Kay (con chị Minh) đánh nhau (hai cháu đều 3 tuổi). Cô Mai vừa đi làm về thấy thế vội vã giằng hai đứa nhỏ ra và chỉ vào mặt Kay nói: Cái thằng đánh người này, đi về nhà ngay, chơi không được đánh nhau”. 

Cha mẹ đừng biến mình thành chiếc trực thăng bay 'vè vè' quanh con

Chị Minh nói: “Trẻ con chơi với nhau có lúc đánh nhau là chuyện rất bình thường, nếu giận quá thì bế con về nhà rồi nói chuyện sau. Đằng này chỉ vào mặt đứa trẻ và nói như vậy rất không nên. Vì không chứng kiến nên tôi chỉ còn cách khuyên bác giúp việc là không cho con chơi với con nhà đấy nữa”. 

Đến tuổi, lũ trẻ tập patin ở hành lang, chị Mai cũng áp sát để con không bị ngã. Có một cháu nhỏ cùng chơi và vô tình đẩy nhau với con chị Mai, chị cũng vội lao đến to tiếng: “Sao mày lại đẩy bạn như vậy. Lần sau cấm cái kiểu chơi đẩy bạn như vậy, nhớ chưa!”. Đứa bé đứng chưa vững trên đôi giày patin nhìn chị Mai đầy ngạc nhiên, xen lẫn sợ hãi. 

Chị Mai hào hứng dắt con về nhà trong lòng đầy đắc thắng vì bảo vệ được con mình. Nhưng từ đó, các gia đình ở tầng này đều không muốn tiếp xúc với gia đình chị Mai. Vài người trong đó tỏ ra bức xúc trước vẻ “trông ăn mặc như tri thức nhưng hành động lại như chưa từng được học hành”. 

TS Lê Nguyên Phương, có thâm niêm 20 năm làm công việc tư vấn tâm lý học đường tại Mỹ, đồng thời là tác giả của 2 tập sách “Dạy con trong hoang mang” đang hot hiện nay chia sẻ đã chia sẻ trên báo Tin tức: “Cụm từ Cha mẹ trực thăng lần đầu tiên được nhắc đến trong cuốn sách Cha Mẹ và Trẻ Vị Thành Niên do TS Haim Ginott viết và được xuất bản năm 1969. Tại đây có những ví dụ rất điển hình về mẫu cha mẹ này. Còn tôi gọi đó là những phụ huynh cứ tưởng họ là cây cao che bóng mát cho con, thực ra là phủ bóng tối lên đời con. Thực tế cái trẻ cần sự chủ động và tự quyết trong đời sống thì nhiều bậc cha mẹ lại không biết điều chỉnh mức độ hỗ trợ hay kiểm soát mà vẫn tiếp tục dạy con theo kiểu giám sát”. 

Chuyện các bậc phụ huynh can thiệp quá sâu đến việc học, chơi và những vấn đề khác của con em mình là chuyện thường thấy mỗi ngày thế nhưng điều đó là không quá cần thiết. Hãy thay đổi thái độ của bạn đối với con, bởi sự lo lắng của cha mẹ góp phần hình thành tính cách dễ bị tổn thương ở trẻ. Con bạn sẽ luôn phải đối diện với nỗi sợ hãi về tương lai và các vấn đề tâm lý khác.

Dấu hiệu của bố mẹ trực thăng

Cha mẹ đừng biến mình thành chiếc trực thăng bay 'vè vè' quanh con
Ảnh Tạp chí Time 

Nếu cảm thấy mình xuất hiện trong hầu hết các tình huống dưới đây, có thể bạn đã trở thành một phụ huynh trực thăng nhưng lại không nhận ra rồi đấy:

- Khi bé có mâu thuẫn với bạn bè, bạn đứng ra giải quyết chứ không phải con.

- Giúp con làm hết những việc vặt mà đáng lẽ ra là con phải tự làm để con có thêm thời gian chơi.

- Can thiệp vào cách giáo viên dạy con dù chưa biết đúng sai.

- Luôn đi theo bé ở bất cứ đâu vì sợ té ngã, bắt nạt hoặc gặp nguy hiểm. 

Cha mẹ đừng biến mình thành chiếc trực thăng bay 'vè vè' quanh con
Ảnh Tạp chí Time 

- Không dạy con cách chấp nhận sai lầm mà thường tìm lý do để đổ lỗi.

- Không cho phép con được trải nghiệm như những bạn cùng tuổi vì sợ con còn nhỏ, con không bằng bạn bè, sợ con té ngã, ảnh hưởng thể chất.

- Không cho phép con được tự quyết định vì sợ sai lầm.

Hậu quả khi trở thành bố mẹ trực thăng

Cha mẹ đừng biến mình thành chiếc trực thăng bay 'vè vè' quanh con
Ảnh Tạp chí Time

Trở thành bố mẹ trực thăng đồng nghĩa với việc bạn đã tước đoạt khả năng tự thúc đẩy, tính cách độc lập và tự chủ của con. Giáo sư Larry Nelson thuộc Đại học Brigham Young, Mỹ, cho biết bất kể hình thức kiểm soát nào cũng đều mang tính tiêu cực và có hại cho trẻ nhỏ trong thời kỳ bé phát triển não bộ. Ông cũng đưa ra các hậu quả cho việc này sẽ tác động đến tinh thần của trẻ, bao gồm:

Lo lắng và trầm cảm

Những phụ huynh bảo vệ con quá mức có thể luôn xâm phạm, áp đặt những kỳ vọng không thực tế lên con cái của chính mình. Một nghiên cứu được thực hiện năm 2016 đã đưa ra kết luận trẻ em lớn lên trong một gia đình có bố mẹ trực thăng sẽ cảm thấy mệt mỏi, gia tăng nguy cơ lo âu và trầm cảm.

Thiếu tự tin

Theo nghiên cứu được công bố trên tạp chí Emerging Adulthood, trẻ nhỏ được nuôi nấng bởi bố mẹ trực thăng ít tự tin mà thường thu mình khép kín lại hoặc chỉ làm những việc có người lớn hỗ trợ. Ngay cả khi bố mẹ dành cho trẻ thật nhiều tình yêu thương cũng không có tác dụng vì bé thật sự cần là quá trình học hỏi, sửa sai và thách thức chính mình.

Luôn phụ thuộc

Nếu luôn bao bọc con trong một vùng an toàn, dĩ nhiên bé sẽ bắt đầu hoàn toàn phụ thuộc vào bạn, đợi chờ bố mẹ ra quyết định dù đó là những vấn đề đơn giản và dễ xử lý nhất. Dĩ nhiên, ban đầu bạn sẽ nghĩ điều này thật đúng đắn nhưng dần về sau, thói quen đó có thể khiến bạn và con đều cảm thấy mệt mỏi, gò bó.

Hung hăng và ích kỷ

Các chuyên gia tâm lý cho biết trẻ nhỏ sống trong những gia đình có thói quen bảo vệ con quá mức sẽ nảy sinh tính ích kỷ và thô lỗ. Từ đó, trẻ sẽ phản ứng lại sự kiểm soát của bố mẹ theo hướng cực đoan. Trẻ bắt đầu có những hành vi bạo lực bằng lời nói hoặc tay chân lên bạn bè để cảm thấy cân bằng.

7 nguyên tắc nuôi dạy con đặc biệt của các ngôi sao nổi tiếng

Được làm bố mẹ là một điều tuyệt vời và dĩ nhiên, sẽ có không ít người vì muốn bản thân trở thành một phụ huynh hoàn hảo mà vô tình trở thành một chiếc camera hành trình khi thường xuyên theo dõi con ở bất cứ đâu, thời gian nào. Ai cũng biết, lo lắng cho con là điều bình thường đối với cha mẹ, nhưng đôi khi sự quan tâm thái quá sẽ trở thành nỗi lo lắng và gây áp lực tâm lý lên chính mình, đứa trẻ cũng như cả gia đình. 

Video có thể bạn quan tâm
CÒN TRẺ NÊN BIẾT 15 ĐIỀU NÀY, ĐỪNG ĐỂ SỐNG NỬA ĐỜI NGƯỜI MỚI NHẬN RA
Scroll to top