07/27/2018 19:37

Đêm nay người Việt Nam chứng kiến 3 hiện tượng thiên văn đặc biệt nhất thế kỷ 21

Hạnh Nguyên - Theo thethaovanhoa.vn

Đêm nay, thứ 6 (27/7), người yêu thiên văn sẽ được quan sát cùng lúc 3 hiện tượng thiên văn đặc biệt gồm trăng máu - nguyệt thực toàn phần dài nhất thế kỷ, mưa sao băng và Sao Hỏa về gần Trái Đất nhất trong năm.

Đêm ngày 27, rạng sáng 28/7/2018, chúng ta sẽ được chiêm ngưỡng một trong những sự kiện thiên văn độc đáo nhất: Đặc biệt là lần này không chỉ có trăng máu (nguyệt thực toàn phần), mà còn là tổ hợp của 2 sự kiện thiên văn tuyệt vời khác là mưa sao băng và sao Hỏa bừng sáng nữa cơ.

Nguyệt thực bắt đầu từ lúc 00:14 phút (giờ Việt Nam), kết thúc vào 6:28, đạt cực đại lúc 3h12 phút rạng sáng ngày  28/7, là nguyệt thực toàn phần dài nhất thế kỷ 21. Nguyệt thực toàn phần xảy ra khi Mặt Trăng đi vào vùng bóng tối của Trái Đất và bị che khuất hoàn toàn. Người yêu thiên văn sẽ có cơ hội chiêm ngưỡng Mặt Trăng chuyển dần sang đỏ nhạt (pha nguyệt thực nửa tối) sang đỏ (pha một phần) rồi đến đỏ sẫm (pha toàn phần). Phải ba năm nữa hiện tượng thiên văn này mới xuất hiện.

Cùng với nguyệt thực toàn phần, đêm nay còn có mưa sao băng Bảo Bình (Delta Aquarids). Mưa sao băng Bảo Bình xuất phát từ tàn dư bụi để lại của sao chổi Marsden và Kracht, là trận mưa sao băng trung bình với mật độ cực đại khoảng 20 vệt sao băng/giờ. Trận mưa sao băng này diễn ra từ 12/7-23/8 hàng năm, đạt cực đại vào đêm 28 rạng sáng ngày 29/7 với trung tâm là chòm sao Bảo Bình. Tuy nhiên, đêm nay cũng có thể quan sát được mưa sao băng này.

Đặc biệt, cũng trong đêm nay, Sao Hỏa sẽ về gần Trái Đất nhất. Bề mặt của hành tinh đỏ sẽ phản xạ tối đa ánh sáng từ Mặt Trời về phía Trái Đất, vì thế, Sao Hỏa sẽ sáng hơn bất kỳ thời gian nào trong năm và xuất hiện suốt đêm, ngay phía dưới Mặt Trăng. Đây là thời gian tốt nhất để quan sát, chụp ảnh Sao Hỏa.

Điều đó có nghĩa là chúng ta sẽ được ngắm nhìn trọn bộ ba hiện tượng thiên văn hiếm gặp bậc nhất ngay trong đêm nay.

Ba hiện tượng thiên văn thú vị cùng hội ngộ vào năm 2018
Dưới đây là những lời giải đáp của Daniel Cunnama - chuyên gia thiên văn học đang làm việc tại Đài quan sát Nam Phi. 

Tại sao nguyệt thực đêm nay lại đặc biệt?

Trên thực tế, nguyệt thực không phải là một hiện tượng hiếm. Nhưng đây là lần đặc biệt, vì thời gian diễn ra nguyệt thực lần này là dài nhất trong vòng 100 năm qua, và có thể là trong cả thế kỷ 21 sắp tới.  

Nguyệt thực sẽ kéo dài bao lâu?

Ba hiện tượng thiên văn thú vị cùng hội ngộ vào năm 2018

Lịch trình chi tiết hiện tượng nguyệt thực toàn phần rạng sáng ngày 28/7

- Lúc 00:14 - Nguyệt thực nửa tối bắt đầu

- Lúc 01:24 - Nguyệt thực 1 phần bắt đầu

- Lúc 02:30 - Nguyệt thực toàn phần bắt đầu

- Lúc 03:21 - Nguyệt thực toàn phần đạt cực đại

- Lúc 04:13 - Nguyệt thực toàn phần kết thúc

- Lúc 05:19 - Nguyệt thực 1 phần kết thúc

- Lúc 06:28 - Nguyệt thực nửa tối kết thúc

- Lúc 00:14 - Nguyệt thực nửa tối bắt đầu

- Lúc 01:24 - Nguyệt thực 1 phần bắt đầu

- Lúc 02:30 - Nguyệt thực toàn phần bắt đầu

- Lúc 03:21 - Nguyệt thực toàn phần đạt cực đại

- Lúc 04:13 - Nguyệt thực toàn phần kết thúc

- Lúc 05:19 - Nguyệt thực 1 phần kết thúc

- Lúc 06:28 - Nguyệt thực nửa tối kết thúc

Lần kế tiếp có nguyệt thực dài gần giống vậy sẽ là năm 2025, nhưng chỉ được khoảng 1h22 phút thôi.

Những ai có thể xem nguyệt thực?

May mắn là lần nguyệt thực này chiếm trọn một vùng rộng lớn của thế giới, như châu Phi, châu Úc, châu Á, châu Âu và Nam Mỹ. Và câu hỏi mà nhiều người muốn được giải đáp ngay lúc này - đó là liệu Việt Nam có xem được sự kiện Mặt trăng máu này không? Theo thông tin có được từ Trung tâm dự báo khí tượng thủy văn quốc gia thì vùng Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ nhiều khả năng mưa to, trời nhiều mây, âm u vào đêm 27 và ngày 28/7. Chính bởi thế những người yêu thiên văn không thể chứng kiến nguyệt thực toàn phần từ 0h đến 6h30. Trong khi đó, các tỉnh từ Huế đến Nam Bộ, trời quang, ít mây nên sẽ là khu vực lý tưởng để xem nguyệt thực dài nhất thế kỷ. 

Ba hiện tượng thiên văn thú vị cùng hội ngộ vào năm 2018

Tại sao khi che mất ánh sáng, Mặt trăng lại có màu đỏ?

Chuyên gia thiên văn học Daniel Cunnama cho biết, với góc nhìn của một nhà khoa học, ông không hề thích cụm từ "trăng máu", vì nó nghe khá... mê tín.

Ba hiện tượng thiên văn thú vị cùng hội ngộ vào năm 2018
Trên thực tế, màu đỏ của trăng sẽ xảy ra với gần như mọi hiện tượng nguyệt thực - bất kể là toàn phần hay một phần. Nguyên do là vì hầu hết ánh sáng từ Mặt trời sẽ bị Trái đất chặn lại, nhưng vẫn còn một lượng nhỏ sóng ánh sáng vượt qua ngoại quyển của Trái đất để đến được Mặt trăng, rồi phản xạ lại vào chính chúng ta.

Khi qua ngoại quyển - hay bầu khí quyển lớp ngoài, hiện tượng tán xạ sẽ chỉ cho phép ánh sáng đỏ xuất hiện. Đó là lý do Mặt trăng lúc này sẽ trở thành màu đỏ. 

Với giới thiên văn, hiện tượng này có ý nghĩa gì?

Khi quan sát "Trăng máu" bằng camera hồng ngoại, các chuyên gia có thể xem được cận cảnh bề mặt của mặt trăng một cách rõ ràng nhất. Từ đây, họ có thể biết được regolith (một chất có rất nhiều trên Mặt trăng) thay đổi như thế nào qua thời gian.

Ba hiện tượng thiên văn thú vị cùng hội ngộ vào năm 2018
 

Trái đất có thể có nhiều hơn 1 mặt trăng

Cuối cùng ngày đó cũng đến! Team cú đêm nhớ đón coi "combo" 3 hiện tượng thiên văn đặc biệt này nhé, các bạn cũng đừng quên ghi lại những khoảnh khắc đặc biệt "Chị Hằng" trong đêm nay.

Nguồn: BBC, Science Alert

Video có thể bạn quan tâm
Cốc nguyệt san, nên dùng hay không?
Scroll to top